🗳️ महाराष्ट्र नगरपरिषद व नगरपंचायत निवडणुका 2025 : तुमचं एक मत अमूल्य आहे, मतदान करा जबाबदारीनं! : निती आयोग सदस्य डॉ. माणिक भडंगे यांचे आवाहन

दिनांक ५ नोव्हेंबर २०२५|अतिथी लेख- डॉ.माणिक भडंगे |

” महाराष्ट्र नगरपरिषद आणि नगरपंचायत निवडणुका 2025 साठी मतदार जागरूकता लेख. मतदानाचं महत्त्व, संविधानाने दिलेला अधिकार, योग्य उमेदवार निवडण्याचे निकष, आणि मतदानाच्या प्रक्रियेतील जबाबदाऱ्या जाणून घ्या. तुमचं एक मत लोकशाही व विकासासाठी किती महत्त्वाचं आहे हे या लेखात सविस्तरपणे समजावले आहे. मतदान करा आणि संविधानाने दिलेला सन्मान जपा.”

प्रस्तावना

महाराष्ट्र राज्यात नगरपरिषद आणि नगरपंचायत निवडणुका 2025 जाहीर झाल्या असून, राज्यातील सर्वत्र राजकीय हालचालींना वेग आला आहे. निवडणुका म्हणजे फक्त उमेदवारांचा उत्सव नव्हे, तर ती लोकशाहीचा सर्वात मोठा सण आहे. या सणात सर्वसामान्य मतदार हा सर्वात महत्त्वाचा घटक असतो. कारण त्याचं एक मतच शासन आणि प्रशासनाची दिशा ठरवतं.

आजच्या काळात प्रत्येक मतदाराने आपल्या मताचं मूल्य समजून घेतलं पाहिजे. लोकशाही टिकवण्यासाठी मतदान ही सर्वात मोठी जबाबदारी आहे.

संविधानाने दिलेला अधिकार आणि जबाबदारी

भारताच्या संविधानाने प्रत्येक नागरिकाला मतदानाचा अधिकार दिला आहे. हा अधिकार केवळ एक जबाबदारी नसून, आपल्या देशाच्या भवितव्याचा पाया आहे.मतदान म्हणजे केवळ एक बोटावर शाई लावणे नव्हे — तर ते देशाच्या लोकशाही रचनेचं समर्थन आहे.

भारतीय निवडणूक आयोग (Election Commission of India) https://eci.gov.in या संकेतस्थळावरून आपण सर्व अधिकृत माहिती मिळवू शकतो.या निवडणुकांमध्ये मतदारांनी आपल्या विवेकाने योग्य उमेदवार निवडणे गरजेचे आहे. चुकीची निवड केवळ गावाचं नव्हे तर संपूर्ण समाजाचं नुकसान करू शकते.

मतदानाचं महत्त्व – एक मत, एक परिवर्तन

“माझं एक मत काय फरक पाडणार?” हा विचार चुकीचा आहे. प्रत्येक मत महत्त्वाचं आणि निर्णायक ठरू शकतं. अनेकवेळा काही उमेदवार फक्त काही मतांच्या फरकाने जिंकतात किंवा हारतात.

तुमचं एक मत तुमच्या नगरपरिषद, नगरपंचायत, जिल्हा परिषद, विधानसभा, लोकसभा आणि शेवटी राष्ट्रपती पदापर्यंतचा प्रवास घडवू शकतं.

जगातील अनेक देशांमध्ये मतदानाचा अधिकार नागरिकांना मिळालेला नाही, पण आपल्याला तो संविधानाने दिलेला मानाचा हक्क आहे. त्यामुळे तो वापरणं ही आपली नैतिक आणि राष्ट्रीय जबाबदारी आहे.

मतदान करताना लक्षात ठेवण्यासारख्या गोष्टी

1. दोनदा मतदान करू नका. हे कायदेशीर गुन्हा आहे.
2. कुणाच्याही दबावाखाली मतदान करू नका.
3. पैसे, भेटवस्तू किंवा प्रलोभनांवर मतदान विकू नका.
4. आपली मतदार ओळखपत्र व मतदान केंद्राची माहिती आधीच तपासा.
   • https://voters.eci.gov.in/ — मतदार यादीत आपलं नाव तपासा.
5. मतदान करण्यापूर्वी उमेदवाराचे कार्य, विचारसरणी आणि प्रामाणिकता तपासा.

योग्य उमेदवार निवडण्याची निकष

आजच्या काळात मतदारांनी केवळ राजकीय पक्ष बघून मतदान करण्याऐवजी, उमेदवाराचं व्यक्तिमत्त्व, त्याचं शिक्षण, समाजसेवा, पारदर्शकता आणि प्रामाणिकपणा यावर भर द्यायला हवा.

लोकशाहीमध्ये “नेते आपण बनवतो, आणि तेच आपल्यावर राज्य करतात” — त्यामुळे योग्य व्यक्ती निवडणं म्हणजे स्वतःच्या भविष्यावर निर्णय घेणं होय.

तुमचं मत — विकासाचा पाया

मतदान म्हणजे विकासाची गुरुकिल्ली आहे. एक योग्य नेतेपद गावाच्या रस्त्यांपासून ते शाळांपर्यंत, पिण्याच्या पाण्यापासून ते रुग्णालयांपर्यंत सर्व गोष्टींमध्ये फरक घडवू शकतो.

तुमचं मत जर योग्य ठिकाणी वापरलं, तर तुमचं गाव, तालुका आणि जिल्हा विकासाच्या मार्गावर नेऊ शकतो.
मतदान टाळणं म्हणजे विकासाला पाठ फिरवणं!

तरुण मतदारांसाठी आवाहन

तरुण पिढी ही लोकशाहीची खरी शक्ती आहे. १८ वर्षे पूर्ण झाल्यावर मतदानाचा अधिकार मिळतो, पण अनेक तरुण मतदानापासून दूर राहतात.
आज सोशल मीडियावर मत मांडणारे अनेक तरुण मतदानाच्या रांगेत मात्र दिसत नाहीत.

या वेळी महाराष्ट्रातील तरुणांनी “#VoteForChange” या भावनेने मतदान केंद्राकडे पावलं वळवावीत.
मतदान हे केवळ हक्क नाही तर अभिमान आहे.

सोशल मीडियावरून जागरूकता वाढवा

आज प्रत्येकाच्या हातात मोबाइल आणि इंटरनेट आहे. आपल्या मित्रपरिवाराला, नातेवाईकांना मतदान करण्याचं आवाहन सोशल मीडियावरून करा.
खालील संकेतस्थळांवरून प्रेरक मोहीम व माहिती मिळवू शकता:

• https://www.nvsp.in — राष्ट्रीय मतदार सेवा पोर्टल
• https://eci.gov.in — भारत निवडणूक आयोग
• https://www.mygov.in — भारत सरकारचे अधिकृत जनसहभाग मंच

मतदान न केल्याचे परिणाम

जेव्हा आपण मतदान करत नाही, तेव्हा आपण आपली निवड दुसऱ्यांच्या हातात सोपवतो.
मग नंतर भ्रष्टाचार, अपप्रवृत्ती, गैरव्यवस्था याबद्दल बोलण्याचा नैतिक अधिकार आपण गमावतो.

मतदान न करणे म्हणजे मौनात भ्रष्टाचाराला समर्थन देणे!
म्हणून मतदानाचा दिवस हा सुट्टीचा नव्हे, तर लोकशाहीची जबाबदारी पार पाडण्याचा दिवस समजा.

निष्कर्ष : मतदान करा, लोकशाही जपा

महाराष्ट्रातील आगामी नगरपरिषद आणि नगरपंचायत निवडणुका या लोकशाहीच्या प्रगल्भतेचा परिपाठ आहेत.
या निवडणुकीत प्रत्येक मतदाराने “एकच मत, योग्य मत” या तत्त्वावर मतदान करावे.
तुमचं एक मत राज्याचं आणि देशाचं भवितव्य घडवू शकतं.

म्हणूनच —

“मतदान करा, विकास घडवा, लोकशाही बळकट करा!”

✍️ लेखक: डॉ. श्री. भडंगे ,
सदस्य,निती आयोग, भारत सरकार
📞 98 50 42 54 53

🌐 अधिक माहितीसाठी Links :

1. Election Commission of India
2. National Voters Service Portal
3. Voters Portal
4. MyGov India

Read more >>>>>> 

शिरूर शहर विकास आराखडा 2025 : अज्ञात बुद्धिजीवी लेखकाचे १३ दूरदर्शी प्रस्ताव

“शिरूर नगरपालिका निवडणूक 2025 : ‘खड्डेमुक्त रस्ते झाले का?’”

वंचितांच्या राजकीय चळवळीच्या संघर्षाचा दस्तऐवज वंचितांचे राजकारण : एक मुक्त चिंतन – ज. वि. पवार

About The Author

Dr.Nitin Pawar

Dr. Nitin Pawar is a journalist, social analyst and editor at Satyashodhak Blog. He writes on democracy, social justice, rural Maharashtra and political analysis with reformist perspective.

See author's posts